زن شماره دو ونزوئلا که در غیاب مادورو سکان را به دست گرفت

 در پی عملیات نظامی ایالات متحده و بازداشت نیکلاس مادورو از سوی جنگجویان دلتا آمریکا، اکنون تمام نگاه‌ها به کاراکاس و معاون او دوخته شده که تا پیش از این سال‌ها به عنوان وفادارترین متحد مادورو شناخته می‌شد.

دلسی رودریگز، معاون اجرایی رئیس‌جمهور ونزوئلادر حال حاضر براساس پیش بینی مواد  ۲۳۳ و ۲۳۴ قانون اساسی ونزوئلا در غیاب رئیس جمهور مسئولیت اداره کشوری را بر عهده گرفته است. رودریگز که همچنین وزیر دارایی و نفت این کشور نیز بود، حالا مسئولیت دوران گذار کشوری را بر عده دارد که طی سال‌های گذشته تورمش به نقطه بی‌‍سابقه ای رسیده بود. 

چهره وفادار به چاوز، سوگند وفاداری به ترامپ خورد

پس از دستگیری نیکلاس مادورو و همسرش سیلیا فلورس توسط نیرو‌های دلتا، طی توافقی که دلسی رودریگز با رئیس جمهور آمریکا انجام داد، طبق اصول ۲۳۳ و ۲۳۴ قانون اساسی این کشور، در صورت غیبت موقت یا دائم رئیس‌جمهور، معاون او وظیفه بر عهده گرفتن امور را دارد.

دلسی رودریگز بلافاصله پس از این وقایع، با تشکیل جلسه شورای دفاع ملی و در حضور وزرا و مقامات ارشد نظامی، نام خود را به عنوان چهره اول اجرایی کشور تثبیت کرد.

به گزارش سی‌ان ‌ان؛ او در نخستین پیام‌های خود، ضمن محکوم کردن اقدام ایالات متحده به عنوان نقض آشکار حاکمیت ملی ونزوئلا، خواستار آزادی فوری مادورو شد و تأکید کرد که از نظر او، مادورو همچنان تنها رئیس‌جمهور قانونی کشور است.

این انتقال قدرت در حالی صورت گرفت که دیوان عالی قانون اساسی ونزوئلا نیز رسماً به او دستور داد تا اختیارات ریاست‌جمهوری را به صورت موقت بر عهده بگیرد.

بیوگرافی دلسی رودریگز

دلسی رودریگز متولد ۱۸ می ۱۹۶۹ در کاراکاس و دختر «خورخه آنتونیو رودریگز» است؛ چریک چپ‌گرایی که در دهه ۱۹۷۰ حزب انقلابی «لیگا سوسیالیستا» را بنیان نهاد. میراث پدرش که مادورو او را «شهید» می‌نامد، نقش مهمی در هویت سیاسی دلسی ایفا کرده است.

او به همراه برادرش، خورخه رودریگز که در حال حاضر ریاست مجمع ملی ونزوئلا را بر عهده دارد، دو ستون اصلی قدرت در دوران پس از هوگو چاوز بوده‌اند. این پیوند‌های خانوادگی و ریشه‌های مبارزات چپ‌گرایانه، از او چهره‌ای ساخته که اعتماد کامل رهبر ونزوئلا را به همراه دارد. او تحصیلات خود را در رشته حقوق در دانشگاه مرکزی ونزوئلا به پایان رساند و به عنوان یک وکیل وارد عرصه سیاست شد.

مسیر صعود در ساختار قدرت چاوزیسم

رودریگز در دهه گذشته صعودی خیره‌کننده در مراتب سیاسی داشت. او بین سال‌های ۲۰۱۳ تا ۲۰۱۴ به عنوان وزیر ارتباطات و اطلاع‌رسانی فعالیت کرد و پس از آن، از سال ۲۰۱۴ تا ۲۰۱۷ سکان وزارت امور خارجه را به دست گرفت. در دوران تصدی وزارت خارجه، او به عنوان مدافع سرسخت دولت مادورو در مجامع بین‌المللی شناخته شد و با لحنی تند به انتقادات درباره وضعیت حقوق بشر و دموکراسی در ونزوئلا پاسخ می‌داد. یکی از حواشی دوران او، تلاش برای ورود اجباری به نشست بلوک تجاری مرکوسور در بوئنوس آیرس، پس از تعلیق عضویت ونزوئلا بود که نشان‌دهنده روحیه ستیزه‌جوی او در عرصه دیپلماسی است. او همچنین در سال ۲۰۱۷ ریاست مجمع ملی موسسان را بر عهده گرفت، نهادی که قدرت‌های مادورو را در برابر مخالفان به شدت گسترش داد.

بانوی آهنین اقتصاد و نفت ونزوئلا

آنچه دلسی رودریگز را از دیگر سیاستمداران ونزوئلایی متمایز می‌کند، موقعیت اوست. او همزمان با پست معاونت رئیس‌جمهور که از سال ۲۰۱۸ در اختیار دارد، مسئولیت وزارتخانه‌های کلیدی دارایی و نفت را نیز بر عهده گرفته است. مادورو در سال ۲۰۲۴ مدیریت صنعت نفت، یعنی شاهرگ حیاتی اقتصاد ونزوئلا را به او سپرد تا با تحریم‌های فزاینده ایالات متحده مقابله کند. رودریگز در حوزه اقتصادی، سیاست‌های ارتدوکس و سخت‌گیرانه‌ای را برای مهار تورم افسارگسیخته به کار گرفت که باعث شده نفوذ قابل توجهی بر بخش خصوصی نیمه‌جان ونزوئلا پیدا کند. تحلیلگران او را اپراتوری بسیار موثر و نتیجه‌گرا توصیف می‌کنند که توانایی مدیریت تیم‌های پیچیده را دارد و نفوذ او حتی تا لایه‌های ارشد وزارت دفاع نیز گسترش یافته است.

دیپلماسی تهاجمی دلسی رودریگز و تقابل با غرب

رودریگز توسط مادورو به دلیل دفاع سرسختانه از دولت سوسیالیست، «ببر» خطاب شد. در بحران اخیر، او با ایستادن در برابر پرچم ونزوئلا، عملیات نظامی آمریکا را استفاده وحشیانه از زور برای درهم شکستن اراده ملت‌ها توصیف کرد و از کشور‌های آمریکای لاتین خواست که این اقدام را محکوم کنند. رودریگز هشدار داده که اگر آسیبی به نیکلاس مادورو وارد شود، دولت او آماده است تا اقدامات مسلحانه انجام دهد. 

روایت‌های متناقض؛ از همکاری با واشینگتن تا تهدید به اقدام مسلحانه

در حالی که رودریگز در پیام‌های رسمی خود هیچ نشانه‌ای از عقب‌نشینی نشان نمی‌دهد، اظهارات دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور ایالات متحدهعملاً عکس سخنان اوست . ترامپ ادعا کرده که مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا، با رودریگز گفت‌و‌گو کرده و او را فردی «بسیار مودب» یافته که مایل است برای «عظمت دوباره ونزوئلا» همکاری کند.

ترامپ حتی مدعی شد که رودریگز به عنوان رئیس‌جمهور سوگند یاد کرده است. با این حال، رودریگز در پیام‌های صوتی و تلویزیونی خود، با نادیده گرفتن ادعا‌های ترامپ، هرگونه همکاری با واشینگتن را رد کرده و بر لزوم آزادی مادورو تأکید ورزیده است. برخی تحلیلگران معتقدند رودریگز به هیچ وجه یک گزینه میانه‌رو نیست و حضور او در راس قدرت ممکن است تنها نتیجه یک تفاهم موقت برای مدیریت دوره گذار یا سناریوی پسا-مادورو باشد.

چشم‌انداز مبهم ونزوئلا تحت رهبری موقت

دلسی رودریگز از یک سو، باید انسجام داخلی میان نیرو‌های نظامی و هواداران چاویسم را حفظ کند و از سوی دیگر، با فشار بین‌المللی و حضور نیرو‌های آمریکایی مقابله کند. برزیل و برخی دیگر از کشور‌های منطقه او را به عنوان رئیس‌جمهور انتقالی به رسمیت شناخته‌اند، اما اپوزیسیون ونزوئلا که به تقلب در انتخابات ۲۰۲۴اعتراض دارند، همچنان بر غیرقانونی بودن کل ساختار فعلی اصرار دارد.

رودریگز که مادورو او را زنی «شجاع، باتجربه و آزموده شده در هزار نبرد» توصیف کرده بود، اکنون با بزرگترین نبرد زندگی سیاسی خود روبروست. او که همواره به عنوان سایه مادورو عمل می‌کرد، حالا باید ثابت کند که آیا می‌تواند بدون حضور او، کشتی طوفان‌زده ونزوئلا را به ساحل برساند یا اینکه خود، بخشی از یک تغییر بزرگتر و ناخواسته در جغرافیای سیاسی منطقه خواهد بود.